Rác thải nhựa là mối đe dọa toàn cầu đối với hệ sinh thái và môi trường sống. Đáng báo động khi mỗi năm lượng rác thải nhựa do con người thải ra có thể phủ kín 4 lần diện tích bề mặt trái đất. Điều này thực sự khủng khiếp nếu mỗi người không có ý thức chung tay loại bỏ rác thải nhựa khỏi cuộc sống cộng đồng. Bảo đảm môi trường sống, sức khỏe con người và sự phát triển bền vững, UBND tỉnh vừa ban hành Chỉ thị số 06/CT-UBND về tăng cường quản lý, tái sử dụng, tái chế, xử lý và giảm thiểu rác thải nhựa trên địa bàn tỉnh Tuyên Quang.

Gian hàng chống rác thải nhựa của Phụ nữ thành phố Tuyên Quang tại Hội nghị gặp mặt kỷ niệm
90 năm Ngày thành lập Hội LHPN Việt Nam. Ảnh: Thu Hương.
Hướng đến cuộc sống xanh
Do tác động tiêu cực của quá trình công nghiệp hóa, chất thải nhựa tại Tuyên Quang cũng đang ngày càng gia tăng đáng kể, ảnh hưởng tiêu cực đến môi trường. Tại các khu vực công cộng, các chợ và trên những dòng suối ở nhiều làng quê đã bị ô nhiễm bởi lượng rác thải nhựa như túi nilon, chai nhựa, vỏ bao bì thuốc bảo vệ thực vật. Đây là mối nguy hại lớn, đặc biệt là ảnh hưởng đến chất lượng nguồn nước là “máu của sự sống”.
Hưởng ứng phong trào “Phòng chống chất thải nhựa” do Thủ tướng Chính phủ phát động; phong trào “Tuyên Quang chung tay xử lý rác thải và chống rác thải nhựa” do Ban Thường vụ Tỉnh ủy phát động, các cấp, các ngành trong tỉnh đã triển khai nhiều giải pháp quan trọng, hướng đến cuộc sống xanh, tạo nền tảng quan trọng cho các hoạt động phát triển kinh tế - xã hội, nhất là phát triển du lịch, dịch vụ. Đến thời điểm này, các tổ chức đoàn thể, các cơ quan, đơn vị trong tỉnh, các huyện, thành phố và 100% xã, phường, thị trấn đã tổ chức phát động phong trào chung tay xử lý, phòng chống rác thải nhựa. Các tổ dân phố, khu dân cư đã hình thànhh tổ tự quản xử lý và chống rác thải nhựa. Hoạt động tuyên truyền được các cấp, các ngành triển khai sâu rộng, đồng bộ giúp người dân hiểu sâu sắc tác hại nặng nề do rác thải nhựa gây ra.
Ủy ban MTTQ các cấp và các tổ chức đoàn thể đã triển khai nhiều hoạt động thiết thực khơi dậy tinh thần trách nhiệm của hội viên, đoàn viên và nhân dân chung tay chống rác thải nhựa. Đoàn thanh niên các cấp tổ chức thu gom rác thải nhựa tại các khu vực công cộng, đổi rác thải nhựa lấy cây xanh; Hội Liên hiệp Phụ nữ thu gom chai nhựa làm gạch sinh thái, xây dựng tuyến đường hoa; Hội Nông dân triển khai đến các gia đình làm thùng đựng rác hữu cơ… Chị Phạm Thị Bích Hường, Bí thư Thành đoàn Tuyên Quang chia sẻ, phong trào đã nhận được sự hưởng ứng của đông đảo đoàn viên và các tầng lớp nhân dân. Nhiều vỏ chai nhựa, đồ nhựa dùng một lần đã được người dân mang đến các cơ sở đoàn đổi lấy cây xanh, góp phần xây dựng không gian sống xanh, sạch, đẹp.

Đoàn viên, thanh niên huyện Hàm Yên xây dựng công trình vườn hoa cho em tại điểm trường thôn 1-2
Yên Lập, trường Mầm non Yên Phú, xã Yên Phú từ vỏ chai nhựa. Ảnh: Thu Trang.
Sở Tài nguyên và Môi trường đã phối hợp với Hội Liên hiệp Phụ nữ các huyện tổ chức hội thi tuyên truyền trong hội viên và nhân dân về tác hại của rác thải nhựa. Hoạt động tuyên truyền được đẩy mạnh, với nhiều hình thức như sân khấu hóa, thông qua sinh hoạt các đoàn thể, cụm truyền thanh cơ sở đã giúp hội viên và nhân dân hiểu được giá trị của việc bảo vệ môi trường, loại bỏ rác thải nhựa ra khỏi cuộc sống cộng đồng. Bà Phan Thị Hậu ở xã Trung Môn (Yên Sơn) chia sẻ, nhà bà ở gần chợ xã, trước đây bà thường thấy túi nilon, rác thải nhựa vứt ngổn ngang sau mỗi buổi tan chợ. Nhưng thời gian qua, các cấp hội phụ nữ vào cuộc tuyên truyền, chị em đã hiểu hơn về tác hại của rác thải nhựa đối với sự sống. Bà dùng làn đi chợ mua thực phẩm, sử dụng các đồ dùng thân thiện với môi trường như túi vải, túi dễ phân hủy để đựng đồ. Bà bảo, mỗi người có ý thức làm cho trái đất sạch hơn, môi trường sống sẽ tốt đẹp hơn.
Chặng đường tới
Để tiếp tục thực hiện phong trào “Phòng, chống rác thải nhựa”, Chỉ thị số 06 của UBND tỉnh đã đưa ra các giải pháp căn cơ, giao nhiệm vụ cho từng cơ quan chức năng thực hiện theo lộ trình cụ thể.
Theo đó, nhiệm vụ trọng tâm là phát huy vai trò tiên phong gương mẫu của cán bộ, đảng viên, công chức, viên chức và người lao động trong giảm thiểu chất thải nhựa bằng các hoạt động thiết thực như sử dụng các loại túi, giỏ dùng nhiều lần khi đi mua sắm; sử dụng vật dụng bằng giấy, gỗ, vật liệu thân thiện với môi trường để thay thế dần các đồ vật làm từ nhựa sử dụng một lần; vận động người thân, gia đình hạn chế sử dụng túi nilon, sản phẩm nhựa dùng một lần, tăng cường sử dụng sản phẩm dễ phân hủy, thân thiện với môi trường trong sinh hoạt hằng ngày.
Tỉnh đề ra mục tiêu từ tháng 11 năm 2020, tất cả các cơ quan, đơn vị, tổ chức chính trị - xã hội trên địa bàn tỉnh hạn chế sử dụng sản phẩm nhựa dùng một lần; từ năm 2021 không sử dụng nước uống đóng chai nhựa có dung tích dưới 1.000 ml, ống hút nhựa, chuyển sang sử dụng các bình nước thể tích lớn dùng chung, các vật dụng chứa đựng sử dụng nhiều lần, vật dụng dễ phân hủy, thân thiện với môi trường. Đến năm 2022, tất cả các cơ quan, đơn vị nhà nước, trường học, đơn vị lực lượng vũ trang trên địa bàn tỉnh không sử dụng túi nilon khó phân hủy, sản phẩm nhựa dùng một lần trong các cuộc họp, hội nghị và hoạt động của cơ quan. Các cơ quan, đơn vị bố trí thùng rác để phân loại rác thải nhựa ngay tại nguồn; chất thải nhựa và các chất thải khác có thể tái chế không được để lẫn với chất thải hữu cơ.

Bệnh viện Đa khoa Tuyên Quang sử dụng túi giấy đựng thuốc thay cho túi nilon. Ảnh: Cảnh Trực.
Bác sỹ Phạm Quang Thanh, Giám đốc Bệnh viện Đa khoa tỉnh cho rằng, mục tiêu Chỉ thị đề ra sát với thực tế và phù hợp với yêu cầu phát triển trong giai đoạn mới. Thực tế tại bệnh viện cũng như nhiều đơn vị trong ngành Y tế đã làm tốt công tác phòng chống tác hại của rác thải nhựa như nói không với túi nilon và nước uống đóng chai dung tích nhỏ. Thời gian qua, bệnh viện đã thay thế túi nilon bằng túi giấy cung cấp cho bệnh nhân mua thuốc bằng thẻ bảo hiểm y tế, toàn bộ các khoa, phòng đều dùng cốc thủy tinh, không dùng đồ nhựa sử dụng một lần.
Các sở, ngành chức năng của tỉnh đã triển khai nhiều hoạt động cụ thể, thực hiện nghiêm túc Chỉ thị của UBND tỉnh về công tác này. Sở Tài nguyên và Môi trường đang tiến hành đánh giá hiện trạng sử dụng, phát thải túi nilon khó phân hủy, sản phẩm nhựa sử dụng một lần; hoàn thành xây dựng Đề án “tăng cường quản lý, xử lý rác thải sinh hoạt và chống rác thải nhựa trên địa bàn tỉnh Tuyên Quang giai đoạn 2021 - 2025”. Sở Công thương đã đẩy mạnh tuyên truyền, vận động các trung tâm thương mại, siêu thị, chợ, cửa hàng tiện ích, hộ kinh doanh giảm thiểu sử dụng túi nilon, sản phẩm nhựa dùng một lần, khuyến khích sử dụng các vật liệu có nguồn gốc tự nhiên, thân thiện với môi trường trong hoạt động kinh doanh. Đồng chí Lộc Kim Liễn, Phó Giám đốc Sở Công thương nhấn mạnh, đây là nhiệm vụ quan trọng, bởi ý thức của các tiểu thương sẽ tác động lớn đến hiệu quả phong trào “Phòng, chống rác thải nhựa” do Trung ương và tỉnh phát động. Sở tiếp tục làm tốt công tác tuyên truyền, vận động, khuyến khích các tiểu thương, chủ các siêu thị thay đổi tư duy, nhận thức cung cấp cho khách hàng các sản phẩm đựng đồ thân thiện với môi trường.
Phòng, chống rác thải nhựa phải được mỗi người coi là “mệnh lệnh của trái tim” để bảo vệ môi trường sống, làm cho thế giới sạch hơn. Đây là yếu tố quan trọng nhất để hướng tới giá trị phát triển bền vững, xây dựng cuộc sống ngày càng tốt đẹp hơn.
|

Ông Trần Hải Tuyên, Chi cục trưởng Chi cục Trồng trọt và Bảo vệ thực vật tỉnh:
Ước mỗi năm, sản xuất nông nghiệp trên địa bàn tỉnh thải ra môi trường khoảng trên 100 tấn chai lọ,vỏ bao gói thuốc, hầu hết là chai nhựa, túi nilon. Để bảo vệ môi trường nông thôn, từ năm 2015 đến nay, ngành đã chủ động phối hợp với các địa phương tuyên truyền vận động người dân nâng cao ý thức, thực hiện thu gom vỏ bao bì thuốc bảo vệ thực vật trên phạm vi toàn tỉnh, đồng thời hỗ trợ các địa phương lắp đặt bể chứa. Tính đến thời điểm này, toàn tỉnh đã có trên 5.500 bể và kho chứa bao bì thuốc bảo vệ thực vật sau sử dụng, trung bình mỗi năm tiêu hủy trên 31,1 tấn bao bì thuốc theo đúng quy định. Giảm thiểu nguồn rác thải bao bì thuốc bảo vệ thực vật, xây dựng nền sản xuất an toàn, ngành khuyến khích, hỗ trợ người nông dân sản xuất chế phẩm sinh học, sử dụng các loại cây dược liệu, cây gia vị để phòng trừ sâu, bệnh hại cây trồng.

Tiến sỹ Lê Thiếu Tráng, Phó Hiệu trưởng trường Phổ thông Tuyên Quang:
Nhằm giáo dục học sinh ý thức bảo vệ môi trường, đặc biệt là phòng chống rác thải nhựa, nhà trường thường xuyên tổ chức các hoạt động ngoại khóa tuyên truyền đến học sinh toàn trường. Nhà trường đã thành lập "Câu lạc bộ xanh" thành viên là giáo viên, học sinh tiến hành thu gom rác thải, đồng thời trồng thêm cây xanh ở những diện tích đất trống trong khuôn viên trường và khu vực lân cận… Trường lồng ghép tuyên truyền tác hại của rác thải nhựa thông qua các môn học xã hội, giúp học sinh nhận thức và hành động như thu gom túi nilon, đồ uống đóng chai đúng quy định, hạn chế sử dụng túi nilon trong sinh hoạt thường ngày... Tuyên truyền trong học sinh có ý nghĩa thiết thực, hình thành ý thức bảo vệ môi trường từ nhỏ cho các em.
Theo Báo Tuyên Quang Online
|